در پروسه درمانی آنژیوپلاستی از استنت گذاری استفاده می کنند. استنت گذاری در واقع سبب جلوگیری از گرفتگی مجدد عروق می شود. در این مقاله به بررسی انواع استنت ها، موراد استفاده آن ها، عوارض و مراقبت بعد از استنت گذاری قلب آشنا می شویم.
استنت قلب چیست؟
همانطور که پیش از این گفتیم، استنتهای عروق کرونر در حال حاضر تقریباً در تمام روشهای آنژیوپلاستی استفاده میشوند. استنت یک سیم پیچ فلزی ریز و قابل انبساط است. استنت قلب را در ناحیه تازه باز شده سرخرگ قرار می دهند تا به جلوگیری از باریک شدن یا بسته شدن مجدد شریان کمک کند.
کاربرد استنت های قلبی چیست؟
از استنت های قلبی برای درمان شریانهای باریک یا ضعیف شده در بدن استفاده می شود. بهترین متخصصان قلب با به کارگیری از استنت در افرادی که مبتلا به بیماری شریان کرونر (CAD) هستند، شریان های باریک شده را باز نگه می دارند که این امر می تواند به کاهش علائمی نظیر درد قفسه سینه (آنژین) یا درمان یک حمله قلبی کمک کند.
به طور کلی زمانی از استنت قلبی استفاده می شود که شریان های کرونری باریک شده باشد. که در این صورت استنتها با روش آنژیوپلاستی (ورود به عروق قلب از راه پوست) در بدن قرار داده میشوند و مانع از انسداد مجدد شریان و یا تنگی مجدد شرایین می شوند.
انواع استنت عروق کرونر
استنت های قلبی لوله های کوچک و باز شونده ای هستند که به آن ها استنت های کرونری یا فنر قلب نیز می گویند. انواع مختلفی از استنت های کرونری وجود دارد که شامل موارد زیر می شود:
- استنتهای مهندسی زیستی ( (Bio-engineered Stent
- بست عروقی قابل جذب (BVS)
- استنتهای دارویی (DES)
- استنت درمان دوگانه (DTS)
- استنتهای تماما فلزی (BMS)
استنتهای مهندسی زیستی
این نوع از استنت ها که با نام استنتهای پوشانده شده با آنتی بادی نیز شناخته میشوند، به افزایش سرعت درمان مسیر سلولی شریان و در نتیجه افزایش سرعت بهبود طبیعی کمک میکند.
در استنتهای مهندسی زیستی از پلمیر و دارو استفاده نمی کنند بلکه در سطح آن ها آنتی بادی موجود است. استفاده از این استنت ها به کاهش خطر ایجاد ترومبوز (لختههای خونی) کمک میکند.
استنتهای دارویی (DES)
سطح این استند ها از دارو تشکیل شده است که مانع رشد بافت زخم در مسیر شریان آزاد می شود. ایجاد لخته های خونی از معایب این نوع استند ها به حساب می آید اما از طرفی به حفظ جریان خون و کاهش شانس باریک شدن و انسداد مجدد کمک میکنند.
از آنجایی که روند بهبود در این نوع از استنت ها بسیار کند تر از سایر استنت ها است ت.صیه می شود به مدت 12 ماه بعد از به کار گیری استنت، درمان دارویی صورت بگیرد.
استنت درمان دوگانه (DTS)
استنت درمانی دوگانه یک استنت عروق کرونر است که از جدیدترین نوع استنتهای عروق کرونری محسوب می شود. این استنت ها ترکیبی از فناوری استنت مهندسی زیستی و استنت دارویی است که به منظور کاهش احتمال باریک شدن مجدد شریان و کاهش نیاز به تکرار عمل جراحی طراحی شده اند.
استنتهای دارویی نیاز به استفاده طولانیمدت از درمان ضد پلاکتی دوگانه دارند که عموما خطر وقوع خون ریزی را در بیماران افزایش میدهند. در نتیجه، استنتهای درمانی دوگانه برای کاهش نیاز طولانی مدت به درمان دوگانه ضد پلاکتی ایجاد شده اند. چرا که استنتهای درمان دوگانه قابلیتهای بازسازی عروق و تکثیر سلولی را بهبود می بخشد.
بست عروقی قابل جذب (BVS)
همانطور که از اسمش پیداست، این نوع استنت ها جذبی هستند و با گر زمان در بدن انسان جذب می شود. بست های عروقی نوعی از استنت های دارو هستند که خطر باریک شدن و تنگی مجدد شریان ها را کاهش می دهند.
استنتهای تماما فلزی (BMS)
ساختار این استنت ها از استیل ضد زنگ است و پوشش دیگری از جمله پوشش دارویی ندارد. از این استنت ها بعد از آنژوپلاستی برای باز نگه داشتن رگ های خونی استفاده می کنند. آاین نوع استنت ها ممکن است میزان تنگی بیشتری داشته باشند، اما نیازی به استفاده طولانی مدت از داروهای ضد پلاکت ندارند. همچنین استفاده از این استنت در افرادی که در معرض خطر بالای خونریزی هستند ترجیح داده می شود.
مراحل قرار دادن استنت در رگ گرفته
- در مرحله اول استنت بر روی بالون سوار شده و به وسیله لوله هدایت کننده از طریق شریان به محل انسداد می رود.
- سپس بالون باز می شود و استند گشاد می شود. که این امر موجب می شود تا استنت درون شریان قرارگیرد. پس از قرار گیری استنت، بالون و کاتتر (لوله هدایت کننده) از بدن خارج می شود.
عوارض استفاده از استنت قلبی
در روش استنت گذاری مانند سایر عمل های جراحی ممکن است با خطرات و عوارضی مواجه شوید. این خطرات شامل موارد زیر می شود:
- واکنش آلرژیک
- خونریزی
- ضربان قلب غیر معمول یا همان آریتمی قلبی
- نارسایی کلیوی
- باریک و مسدود شدن رگ
- لختگی خون در استنت
مراقبت ها و نکاتی در مورد بعد از استنت گذاری قلب
- بسته به اینکه استنت پوشش دارویی داشته باشد یا نه، ظرف 3 تا 12 ماه به طور کامل با بافت پوشیده می شود.
- ممکن است برای شما داروهایی به نام ضد پلاکت برای کاهش “چسبندگی” پلاکت ها تجویز شود. این دارو همچنین می تواند از تشکیل لخته های خون در داخل استنت جلوگیری کند.
همچنین از آنجایی که استنت ها ممکن است مسدود شوند، باید نکات مراقبتی توصیه شده توسط متخصص را به خوبی رعایت نمود.
- توصیه می شود بعد از مرخص شدن از بیمارستان و بازگشت به خانه، مایعات بیشتر میل کنید تا ماده حاجب از بدن کاملاً دفع شود.
- همچنین از جابه جا کردن بار سنگین در روز های اولیه بعد از استنت گذاری باید به شدت خود داری کنید.
- از انجام ورزش های سنگین تا چند روز خود داری کنید و برای انجام ورزش ها و کار های روزانه با پزشک مشورت کنید.
عوامل خطر بعد از استنت گذاری
بعد استنت گذاری معمولاً داروهای رقیقکننده مثل آسپرین پلاویکس برای کاهش خطر بروز لخته در محل استنت توسط پزشک معالج تجویز میشود. اما در صورتی که با عوارضی همچون: خونریزی و التهاب در محل ورود کاتتر، درد قفسه سینه، احساس تگس نفس، احساس غش و ضعف، تغییر رنگ دست و پا و… حتما به پزشک مربوطه مراجعه نمایید.